ईभी ब्याट्री चार्जिङको ८०–२० नियम : इलेक्ट्रिक सवारीको ब्याट्री टिकाउने स्मार्ट उपाय

इलेक्ट्रिक सवारी साधनको लोकप्रियता बढेसँगै यसको ब्याट्रीको हेरचाह र सही चार्जिङ विधिबारे जिज्ञासा पनि बढ्दै गएको छ। ईभी खरिद गरेपछि धेरै प्रयोगकर्ताहरूको पहिलो चासो ब्याट्री कति चार्ज गर्ने, कहिले चार्ज गर्ने र लामो समयसम्म राम्रो अवस्थामा कसरी राख्ने भन्नेमा केन्द्रित हुन्छ। हाल ईभी प्रयोगकर्तामाझ ८०–२० नियम निकै चर्चामा रहेको छ ।

के ब्याट्रीलाई हरेक पटक १०० प्रतिशतसम्म चार्ज गर्नु सुरक्षित हुन्छ ? प्राविधिक रूपमा हेर्दा, ब्याट्रीलाई बारम्बार पूर्ण रूपमा चार्ज गर्नुले त्यसमा अतिरिक्त दबाव पर्न सक्छ, विशेष गरी यदि यो दैनिक बानी बनेको छ भने। यही कारणले गर्दा विज्ञहरूले दैनिक प्रयोगका लागि हरेक पटक १०० प्रतिशत चार्ज नगर्न सुझाव दिने गर्छन्।

ईभीमा प्रयोग हुने लिथियम–आयन ब्याट्रीहरू निश्चित चार्ज दायराभित्र सबैभन्दा प्रभावकारी रूपमा काम गर्छ। यही सिद्धान्तमा आधारित भएर ८०–२० नियम प्रयोगमा आएको हो। यस नियमअनुसार ब्याट्री चार्ज २० प्रतिशतभन्दा तल झार्नु उपयुक्त मानिँदैन र दैनिक प्रयोगका लागि ८० प्रतिशतभन्दा माथि चार्ज नगर्नु राम्रो मानिन्छ। २० देखि ८० प्रतिशतको यो दायरालाई ब्याट्रीको सुरक्षित क्षेत्र मानिन्छ, जहाँ ब्याट्रीमा कम तनाव पर्छ र यसको आयु लामो हुन्छ।

ईभी निर्माताहरूले प्रायः आफ्नो गाडी २० प्रतिशतदेखि ८० प्रतिशतसम्म कति समयमा चार्ज हुन्छ भनेर उल्लेख गर्ने गर्छन् । अधिकांश आधुनिक ईभीमा एड्भान्स ब्याट्री म्यानेजमेन्ट सिस्टम हुन्छ, जसले ब्याट्री ८० प्रतिशत पुगेपछि चार्जिङको गति बिस्तारै घटाउँछ। यसो गर्नुको उद्देश्य ब्याट्रीलाई अत्यधिक तातो हुनबाट जोगाउनु र दीर्घकालीन क्षति रोक्नु हो। यही कारणले गर्दा ८० प्रतिशतपछि चार्ज गर्न धेरै समय लाग्छ र त्यस अवस्थामा ब्याट्रीमा बढी दबाब पर्न सक्छ।

कतिपयले ईभी ब्याट्रीलाई मोबाइल फोनको ब्याट्रीसँग तुलना गर्ने गर्छन्, तर यो तुलना पूर्ण रूपमा सही होइन। ईभी ब्याट्रीहरू धेरै ठूला, मजबुत र प्रभावकारी ताप व्यवस्थापन प्रणालीसहित डिजाइन गरिएका हुन्छन् । यही कारणले गर्दा अधिकांश ईभी उत्पादक कम्पनीहरूले ८ वर्ष वा करिब १ लाख ६० हजार किलोमिटरसम्मको ब्याट्री वारेन्टी दिने गरेको पाइन्छ ।

दैनिक प्रयोगका लागि कुन चार्जिङ विधि उपयुक्त हुन्छ भन्ने कुरा गाडीको ब्याट्री रसायन र निर्माता कम्पनीको सिफारिसअनुसार फरक हुन सक्छ। त्यसैले ईभी प्रयोगकर्ताले सबैभन्दा पहिले आफ्नो सवारी साधनसँग आएको निर्देशन पुस्तिका ध्यानपूर्वक पढ्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ। यद्यपि, सामान्य दैनिक ड्राइभिङका लागि ८०–२० नियम एक सुरक्षित र व्यावहारिक उपाय मानिन्छ। यसले ब्याट्रीको स्वास्थ्य जोगाउन मद्दत गर्छ र आकस्मिक रूपमा ब्याट्री छिट्टै बिग्रिने जोखिम घटाउँछ।