शतप्रतिशत मार्जिनको प्रावधान स्पेयर पार्ट्समा पनि लागू, सवारी मर्मतसम्भार प्रभावित बन्न सक्ने चिन्ता

नेपाल राष्ट्र बैंकले हालै जारी गरेको एकीकृत परिपत्र–२०७६ को संशोधनमा बिलासी बस्तुहरुको आयातमा शतप्रतिशत मार्जिन राख्नुपर्ने प्रावधानभित्र संवेदनशील भनिएका केही स्पेयर पार्ट्स समेत सामेल भएको पाइएको छ ।

यो प्रावधानभित्र हार्मोनिक कोड ६८.१३ मा ब्रेक प्याड, ब्रेक लाइनिङ र क्लच समेत सामेल गरिएका कारण यी वस्तुको आयातमा समेत व्यवसायीले कस्मेटिक सामान, टायल र मार्वल लगायत अन्य सामान सरह शतप्रतिशत मार्जिन राख्नुपर्ने भएको हो ।

त्यसैगरी अर्को हार्मोनिक कोड ६५ मा हेल्मेट समेत सामेल भएको छ । यी दुबै हार्मोनिक कोडमा सामेल वस्तु आयात गर्दा शतप्रतिशत मार्जिन राख्नुपर्ने राष्ट्र बैंकले जारी गरेको उक्त परिपत्रमा उल्लेख गरिएको छ ।

सवारीसाधनको सुरक्षा संवेदनशीलतासँग समेत जोडिएका यी वस्तुको आयातमा लागू गरिएको यो प्रावधानले सवारीसाधनको मर्मतसम्भारमा नै समस्या पर्ने व्यवसायीहरुले बताएका छन् । नाडा अटोमोबाइल्स एसोसिएसन अफ नेपालका उपाध्यक्ष एवं स्पेयर पार्ट्स व्यवसायी सुनिल रिजालका अनुसार यस्तो प्रावधानले बजारमा यी सामान आयात हुने अवस्था नरहने देखिएको छ । उनले भने, ‘हार्मोनिक कोडको शीर्षकमा उल्लेख भएकै आधारमा सवारीसाधनको मर्मतसम्भारमा प्रयोग हुने अत्यावश्यक सामानहरुमा समेत शतप्रतिशत मार्जिनको प्रावधान लागू हुँदा यसले समग्र यातायात क्षेत्रनै प्रभावित हुने देखिएको छ । तरलता अभावको समस्या देखाउँदै बैंकहरुले अन्य पार्ट्सको आयातमा समेत एलसी दिन नमानिरहेको अवस्थामा आएको यो प्रावधानले व्यवसायीमाथि झन् पीडा थप गरेको छ ।’

अर्का पाटर््स व्यवसायी सत्यदीप इन्टरनेसनलका प्रबन्ध निर्देशक दिपेन्द्र कुमार मिश्रले यो प्रावधान कायम रहिरहे बजारमा यस्ता पार्ट्सको कारोबारमा अवैध गतिविधि समेत बढ्न सक्ने बताए । शतप्रतिशत नगद जम्मा गरेर कुनैपनि व्यवसायीले सामान आयात गर्न नसक्ने भन्दै उनले भने, ‘यसले बजारमा चरम अभावको अवस्था सिर्जना गर्ने र अबैध कारोबारीहरु सल्बलाउने जोखिम रहन्छ । साथै मूल्य बढ्ने र दीर्घकालमा सवारीसाधनको मर्मतसम्भार नै प्रभाबित बन्नेछ ।’ तरलता अभावका कारण अधिकांश बैंकहरुले एलसी खोल्न नै नमानिरहेको अवस्थामा आएको यस्तो प्रावधानले स्पेयर पार्ट्स व्यवसाय नै धरासायी हुने उनको भनाइ छ ।

यस विषयमा राष्ट्र बैंकसँग कुरा गर्दा प्रवक्ता गुणाकर भट्टले उल्लेखित हार्मोनिक कोडमा केही स्पेयर पार्ट्स समेत सामेल भएका कारण यस्तो समस्या देखिएको आफूहरुलाई बताएको रिजालले बताए । उनले भने, ‘नाडामार्फत हामीले कुरा गर्दा प्रवक्ता भट्टले विगतमा भएको गल्तीलाई सच्चाउन सकिने संकेत देखाउनु भएको छ । यो समस्यालाई लामो समयसम्म लम्ब्याउन नहुने नाडाले समेत निचोड निकालेको छ । त्यसैले हामी केही दिनभित्रै गभर्नरलाई भेट्न जाने तयारीमा छौ ।’