सन्दर्भ विश्व श्रमिक दिवस : विद्युतीय सवारीका कारण लाखौ मेकानिक्स बन्दै छन् कामविहीन

विश्व अटो उद्योगको भविष्य विद्युतीय सवारीमा छ। अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले २०३२ सम्ममा अमेरिकी विद्युतीय सवारी साधन अर्थात ईभीमा दुई तिहाइ नयाँ कार बनाउने प्रतिबद्धता जनाएका छन्। जनरल मोटर्सलगायत प्रमुख उत्पादकहरूले पनि इन्धनबाट चल्ने सवारी उत्पादन बन्द गर्ने घोषणा गरेका छन्।

धेरै कम्पनीहरुले सन् २०३५ सम्म पूर्ण रूपमा विद्युतीय सवारी मात्र उत्पादन गर्ने छन्। यो विकासले ड्राइभरहरूलाई मात्र असर गर्दैन, तर कारहरूको अर्को पुस्तालाई मर्मत गर्ने लाखौं मेकानिकहरूलाई पनि असर गर्नेछ।

यो क्षेत्रमा कार्यरत धेरैको भनाइ ईभीमा फिक्स गर्न कम पार्ट्स लाग्नुको अर्थ कम मर्मतसम्भार लाग्नु पनि हो भन्ने कुरा बताउछन् । साथै उनीहरुले विद्युतीय सवारीसाधनहरूले यस उद्योगबाट धेरै मानिसहरूलाई भोकै मार्नेछन् भन्ने भविष्यवाणी समेत गरेका छ्न्।

यसमा सबैभन्दा ठूलो कुरा भनेको ईभीलाई धेरै कम मर्मत र सर्भिसिङ गरे पुग्छ। इन्धन गाडीको लागि भने धेरै मर्मत र सर्भिसिङ खर्च लाग्छ। एएएका अनुसार परम्परागत सवारीसाधनको रेखदेखका लागि औसतमा वार्षिक ९४९ डलर खर्च हुन्छ, जबकि विद्युतीय सवारी साधनको ३३० डलर भए पुग्छ। यो इन्धन सवारीको तुलनामा धेरै कम हुन्छ।

ईभीमा मर्मत गर्नपर्ने कम भागहरू छन्। इन्टरनल कम्बसन इन्जिन भएको कार ३३ हजार मुभिङ पार्ट्स मिलेर बनेको हुन्छ। तर ईभीमा १३ हजार मात्रै हुन्छन्। ईभीमा परिवर्तन गर्न तेल वा प्रतिस्थापन गर्न आयल फिल्टर छैन। ईभीमा कुनै इन्जिन नभएकोले इन्जिनलाई अत्यधिक तातो हुनबाट जोगाउन कुनै कुलिङ सिस्टमहरू पनि छैनन्।

ईभीमा ब्रेकहरू अझै पनि प्रतिस्थापन गर्न आवश्यक छ, तर प्रायः परम्परागत कारहरू जस्तै होइन।

लाखौ अटो मेकानिक्सहरु कामविहीन हुँदै

श्रम तथांक ब्यूरोले सन् २०२१ देखि सन् २०३१ सम्म अटोमोटिभ सेवा क्षेत्रमा कार्यरत प्राविधिकहरूको लागि धेरै थोरै परिवर्तनको पूर्वानुमान गरेको छ। तर यसमा मेकानिक्सहरुका लागि भने धेरै ठुलो झट्का लाग्दै छ।

ब्युरोले यस विशिष्ट क्षेत्रमा वृद्धिको कुनै आशा नभएको बताएको छ। ब्युरोले भविष्यवाणी गर्दै भनेको छ अब अटो उद्योगमा इन्धन सवारीको लागि धेरै नयाँ इनोभेटिभहरु हुने छैनन्। अधिकांश रिक्त पदहरू उद्योग छोड्ने कामदारहरूलाई प्रतिस्थापन गर्न हुनेछ।

‘विद्युतीय सवारीको बढ्दो प्रचलनले मेकानिक्सको लागि भविष्यको मागलाई सीमित गर्न सक्छ,’ ब्युरोले धनेको छ।

क्यालिफोर्निया अटोमोटिभ प्राविधिकहरूको सबैभन्दा ठूलो संख्या र अमेरिकामा सबै ईभीहरु मध्ये ३९ प्रतिशत भएको राज्यले यी कामहरूमा ईभीहरुको प्रभावहरू देख्न थालेको छ। सन् २०१४ देखि, अमेरिकामा इजाजतपत्र प्राप्त स्वतन्त्र अटो सर्भिस सेन्टरहरूको संख्या १३ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेको छ।

ईभीमा लङटर्म वारेन्टीहरू उपलब्ध हुदा समस्या देखिने बताइएको छ ।

क्याम्पबेल, क्यालिफोर्निया अटोट्रेन्ड डायग्नोस्टिक्सका मालिक डेभ कुसाका अनुसार यस्ता स्वतन्त्र रुपमा संचालन भइरहेका सर्भिस सेन्टरहरू व्यवसायबाट बाहिर जाँदैछन्। किनभने ईभीले कम सेवा अवसरहरू सिर्जना गर्छन्।

ईभीका लागि डेडिकेटेड सर्भिस सेन्टरहरु आवश्यक पर्छन्। साथै लङटर्म वारेन्टी हुदा आधिकारिक सर्भिस सेन्टरले मात्र मर्मत गर्ने व्यवस्था छ।

फोर्ड एफ १५०, अमेरिकामा सबैभन्दा लोकप्रिय कार हो। यसले ३ वर्ष वा ३६ हजार माइल वारेन्टी प्रदान गरेको छ। त्यहाँको संघीय कानुनले नयाँ विद्युतीय सवारीहरूमा विशेष गरी ब्याट्रीको लागि ८ वर्ष वा १ लाख माइलसम्म वारेन्टीको व्यवस्था गरिदिएको छ।

जसलाई प्रतिस्थापन गर्न ४ हजार डलरदेखि २० हजार डलरसम्म खर्च हुन्छ। यसको मतलब ईभी मालिकहरूले आफ्ना कारहरू डिलरशिपहरूमा मिलाउँछन्, स्वतन्त्र सर्भिस सेन्टरहरूमा होइन।

मेकानिक्सलाई पुनः प्रशिक्षित गर्न आवश्यक

विद्युतीय सवारी साधनहरूलाई इन्टरनल कम्बसन इन्जिन कारहरू जस्तै केही मर्मतसम्भार चाहिन्छ। जस्तै ट्रान्समिशन फ्लुइड बदल्ने र टायर घुमाउने। तर ईभीमा धेरैजसो सेवाहरूमा नट र बोल्टहरू भन्दा बढी कम्प्युटर प्रोग्रामिङको बुझाइ भएको मेकानिक्स चाहिन्छ। जसको अर्थ मेकानिक्सलाई पुनस् प्रशिक्षित गर्न आवश्यक छ।

तर यसमा पनि सबै उद्योग दिग्गजहरू ईभी भविष्यमा सामेल हुन इच्छुक छैनन्। यसले केही राहत मिल्ने पनि देखिन्छ।

’धेरै मानिसहरू परिवर्तन गर्न प्रतिरोधी छन् किनभने उनीहरूले नयाँ सीप सेट सिक्नुपर्छ,’ उत्तरी क्यारोलिनाको सबैभन्दा ठूलो सामुदायिक कलेज, वेक टेकमा यातायातका डीन डेभिड फभ्रेले भने।

उनका अनुसार पुरानो प्राविधिकहरू त्यो परिवर्तन गर्न र तिनीहरूको टुलबक्स पुनस् टुल गर्नमा रुचि राख्दैनन्।

वेक टेक नेसनल अल्टर्नेटिभ फ्युल्स ट्रेनिङ कन्सोर्टियमको एक भाग हो। जसले हाइ स्कुल, सामुदायिक कलेजहरू र वेस्ट भर्जिनिया विश्वविद्यालयबाट बाहिरका ट्रेड स्कुलहरूको समूहले विद्यार्थीहरूलाई हरित अर्थतन्त्रको लागि तालिम दिन मद्दत गर्दछ।

फभ्रे भन्छन्, ‘विद्युतीय सवारीको कक्षाको परिचय अब वेक टेकमा सबै यातायातका विद्यार्थीहरूका लागि अनिवार्य गरिएको छ,’ उनले भने। यहाँ पढ्नेहरु ४ जना मध्ये १ ले मात्र ईभी विशेष प्रशिक्षण गर्न खोज्छन्।

ईभीको बारे तालिम लिएका विद्यार्थीहरू प्रायस् ईभी उत्पादकहरूले धेरै खोज्ने गरेको प्रशिक्षण संघका अन्तरिम निर्देशक ट्रिना वाफलले बताए।

यी उच्च दक्ष कामदारहरूलाई प्रायजसो परम्परागत प्राविधिकहरू भन्दा बढी पारिश्रमिक दिइन्छ। जुन वाफलले ग्रिन रोजगारीहरूमा प्राविधिक क्षेत्रमा काम गर्न चाहने युवाहरूलाई आकर्षित गर्ने आशा गर्दछ। विशेष गरी महिलाहरू जो परम्परागत रूपमा क्षेत्रमा धेरै भन्दा धेरै छन्।

कन्सोर्टियमले युवाहरू ईभीतर्फ आकर्षित भएको देखिरहेको बेला इन्टरनल कम्बसन कारहरू अझै पनि सडकमा हुनेछन् र आउँदो दशकहरूमा मर्मत गर्नुपर्ने आवश्यकता रहेको बताए।